Bilim insanları, marketlerdeki bazı meyve ve sebzelerin PFAS adı verilen, halk arasında “sonsuz kimyasallar” olarak bilinen zararlı maddeler içerdiğini ortaya koydu. Bu zararlı kimyasallar, yavaş parçalanma özellikleri nedeniyle vücutta birikmekte ve maruz kalma düzeyine bağlı olarak kansere kadar çeşitli sağlık sorunlarına yol açabilmektedir.
ÇEVRE ÇALIŞMA GRUBU’NUN 2026 RAPORU
Kar amacı gütmeyen Çevre Çalışma Grubu (Environmental Working Group – EWG), 2026 Meyve ve Sebzelerdeki Pestisitlere İlişkin Alışveriş Rehberi’ni yayımladı. Bu rehberde, popüler meyve ve sebzelerdeki pestisit ve PFAS kalıntılarına dair güncel veriler paylaşıldı. EWG, en yüksek pestisit ve kimyasal kalıntılarına sahip ürünleri “Dirty Dozen” (Kirli Düzine) listesine, düşük pestisit taşıyanları ise “Clean Fifteen” (Temiz 15) listesine dahil etti.
LİSTENİN ZİRVE İSMİ: ISPANAK
“Dirty Dozen” listesinde ilk sırada yer alan ürün ıspanak. Onu kıvırcık lahana, karalahana ve hardal otu takip ediyor. EWG’ye göre, kıvırcık lahana örneklerinin yüzde 50’sinden fazlasında “muhtemelen kanserojen” olarak değerlendirilen DCPA adlı pestisit tespit edildi.
Pestisitlerin yaygınlığı oldukça dikkat çekici; listedeki diğer ürünler arasında çilek, üzüm, nektarin, şeftali, kiraz, elma, böğürtlen, armut, patates ve yaban mersini bulunuyor. EWG, incelenen örneklerin yüzde 96’sında pestisit, yüzde 63’ünde ise kalıcı kimyasalların bulunduğunu bildirdi.
SONSUZ KİMYASALLAR HER YERDE
ABD Hükümet Hesap Verebilirlik Ofisi, ülke genelinde neredeyse herkesin PFAS’a maruz kaldığını vurguladı. Sonsuz kimyasallar sadece gıdalarda değil, aynı zamanda musluk suyunda, paket servis kaplarında ve makyaj malzemelerinde de mevcut.
ABD Gıda ve İlaç İdaresi (FDA), belirli gıdalarda sağlık açısından risk oluşturacak seviyede PFAS tespit edilirse gerekli önlemleri alıyor.
GÜVENLİ ALTERNATİFLER: ANANAS VE AVOKADO
Pestisit ve kimyasal kalıntıları düşük olan ürünleri tercih edenler için “Clean Fifteen” listesi oluşturuldu. Bu listenin başında ananas bulunuyor. Onu taze veya dondurulmuş tatlı mısır, avokado, papaya, soğan, dondurulmuş tatlı bezelye, kuşkonmaz, lahana, karnabahar, karpuz, mango, muz, havuç, mantar ve kivi takip ediyor.
EWG, bireylerin ve özellikle de doğmamış çocukların sağlığı açısından ultra işlenmiş gıdaların ve yüksek kimyasal içeren ürünlerin mümkün olduğunca sınırlı tüketilmesinin önemine dikkat çekiyor.
